* “... Mây hờn tủi giăng ngang trời khóe mắt
Sương tái tê buộc thắt mặt trời môi
Tóc cuồng phong giãy giụa sợi chông gai
Níu bước riêng tư hành hương sầu muộn...”
Hướng vào tình yêu không hẳn nơi nào cũng ngọt ngào như mình tưởng. Nhưng đối với kẻ đang yêu như tâm trạng người thợ săn, sẵn sàng chấp nhận mọi khó khăn, gian khổ, hầu kiếm tìm cho bằng được con mồi...
Thi sĩ Hoàng Anh Tuấn gởi gấm nỗi lòng qua mấy câu thơ trên, phải chăng là dấu vết một chuyện tình. Và cuộc tình kia sung sướng hay khổ đau còn tùy thời gian trắc nghiệm...
Lối đi ngang nhà em với vườn hoa mộng tím, đẹp lung linh cơ chừng như nhuộm tím cả hồn thơ. Nhưng không bao lâu sau, mình bỗng dưng thành thứ... hành trang trong sổ mong chờ.
* Có những cuộc tình rực rỡ như bình minh, xinh xinh như chùm hoa mắc cở. Ở đó có hình ảnh quê hương sáng chiều trong nỗi nhớ, như âm vang quen thuộc qua tiếng cười, tiếng nói, cả với tiếng guốc khua đều trên đường phố vào những tối vắng người, và còn rất nhiều âm thanh dễ thương, không tài nào tìm lại được ở xứ người.
Thi phẩm Hồn Lạc Trời Xa, mang âm hưởng tình tự lẫn xót xa của một trời kỷ niệm “... Sàigòn ơi, chắt chiu từng kỷ niệm - Trái tim quê nhà, hồn lạc phía trời xa - Tình năm xưa tình buồn tan vỡ - Nỗi đau nầy như mới hôm qua”...
“Sàigòn ơi, những chiều mây biêng biếc
Lá công viên bay, mình ngỡ thư tình
Tôi trông em sớm tới giáo đường
Ước mong Chúa hiểu mình
Nên trong lòng khe khẽ cầu kinh
Sàigòn ơi, những trưa hè nắng cháy
Tôi chở em trên chiếc Honda
Ghé lề đường mình ăn bò bía
Uống ngụm nước dừa
Thương đất mẹ, quê cha
Sàigòn ơi, những chiều nơi quán cóc
Tách cà phê tình
Tô cháo cá thơm
Cô chủ quán làm thân người khách lạ
Nét chân thành như hơi thở quê hương !
Sàigòn ơi, tín hiệu diệu kỳ nuôi tình yêu khôn lớn :
Bằng cánh môi, bằng ánh mắt đưa duyên
Từ ngàn xưa, tình yêu không có tuổi
Tình muôn đời, tình vẫn trinh nguyên...” !
* Tình yêu đến mang ngập trời mơ mộng và cũng dễ buồn vu vơ khiến cho người nghệ sĩ sáng tác thành những bài thơ tình đáng nhớ trong đời. Người nhạc sĩ với cung đàn cỡi gió, ôm mây, đưa âm thanh vào chiếc thuyền tình nên thơ, khiến cho khách đam mê ngất ngây qua từng cung bậc. Bản tình ca Nhớ Nhau Hoài, thơ của thi sĩ Thiên Hà, do hai nhạc sĩ nổi danh Nhật Bằng và Anh Việt Thu cùng sáng tác “... Em ở nơi nào - có còn mùa xuân không em - Rừng ngày lá gió - từng đêm nhắc nhở thì thầm - Nắng ở trên đầu - Nắng trong lòng phố - Gió ở trên non - gió cuốn mây về. Sao anh vẫn ngồi - mà nghe cô đơn trong hồn - Và em ở đâu - Ta thương đôi mắt em sầu...”.
Hồn Lạc Trời Xa, gợi nhớ muôn ngàn thiết tha “... Sàigòn ơi, hẻm nghèo con dốc nhỏ - Tôi đưa em về phố vắng đèn khuya - Tiếng rao hàng khua vang trong đêm tối - cắc cắc cụp” hủ tiếu mì - bình dị đơn sơ ngọt mãi bờ môi”
“... Sàigòn ơi, những đêm mưa lất phất
Mình hẹn nhau ở cuối công viên
Em nũng nịu :
- Trời mưa mà vẫn hẹn
Khi về nhà, má giận cho anh xem.
Sàigòn ơi, phút giây tình tự nhứt
Mình rủ nhau đi coi hát “Phà Ca”.
Cải lương ngọt ngào lời ru của mẹ
Vẳng đâu đây, câu vọng cổ đậm đà
Sàigòn ơi, hẻm nghèo con dốc nhỏ
Tôi đưa em về phố vắng đèn khuya
Tiếng rao hàng khua vang trong đêm tối
“Cắc cắc cụp” hủ tiếu mì -
bình dị đơn sơ ngọt mãi bờ môi”.
* Ðường phố thân yêu bỗng dưng biến thành những luống cày như ngoài đồng nội, khi những chiếc xe tăng T54 nhẫn tâm xả tốc lực làm sụp đổ cả quê hương thân yêu từ cuối tháng Tư năm đó... “Sàigòn ơi, nơi góc phố tôi cố tìm kỷ niệm - Chiều mênh mông, không giống buổi chiều xưa...”. Gác chuông giáo đường vẫn chơ vơ đứng đó, tiếng chuông nhà thờ không còn vang động mỗi độ chiều lên.
“... Sàigòn ơi, chắt chiu từng kỷ niệm
Trái tim quê nhà, hồn lạc phía trời xa !
Tình năm xưa tình buồn tan vỡ
Nỗi đau nầy như mới hôm qua !
Sàigòn ơi, nơi góc phố tôi cố tìm kỷ niệm
Chiều mênh mông, không giống buổi chiều xưa
Giáo đường cũ giờ đây buồn thảm quá
Biền biệt nơi nào
Người con gái năm xưa” !
* Mấy câu thơ tình dưới đây từ lâu vẫn nằm yên trong trí nhớ, không rõ hà cớ nào người viết không còn nhớ rõ tác giả của mấy câu thơ đó là ai.
“... Những ngón tay gầy thưa kỷ niệm
Anh cho em cho quê hương nầy
Suốt đời anh đó, anh tìm kiếm
Ôi nghìn thu nào không mây bay...”.
Vườn tình yêu phải chăng là cánh cửa mở, dành cho khách thập phương tự ý bước chân vào. Sau đó cuộc đời họ sẽ ra sao, còn tùy ở số phận của mỗi con người, hoặc tùy thuộc nơi trái tim của đối tượng.
* Thi nhân lãng mạn nào đó đã ngẩn ngơ trước sắc đẹp chim sa cá lụy của một giai nhân, chàng bèn làm thơ chấp nhận chết chìm trong hồ mắt của nàng. Sau khi rời xa trần gian sẵn sàng chịu cảnh ngục hình mãi mãi. Ước ao của người nghệ sĩ nầy là được đối diện với giai nhân dẫu chỉ một lần ..!
Cho tôi được chết chìm trong mắt
Dẫu phải ngàn năm chịu ngục hình
* Nhà thơ lãng mạn thời tiền chiến Quang Dũng đã để lại đời những câu thơ tình tuyệt diệu. Có những câu thơ ăn sâu vào tâm tình của nhiều thế hệ con người. Tuy nhiên, góc nhìn của thi nhân, cũng chỉ là góc nhìn riêng của một nghệ sĩ, một con người...
Có những hàng cây một đời trút lá
Có những cuộc tình không là trăm năm
Người viết có trong tay những chuyện tình suốt hơn nửa thế kỷ qua, vẫn mãi là tình nên thơ từ... buổi ấy !
Trong thi phẩm “Em Vẫn Tràng Tiền Vạt Áo Bay” để mừng sinh nhật thứ bảy mươi của người em văn nghệ từ bấy lâu nay, nữ sĩ Bích Hoàng, nhà thơ Thi Hoàng tức Hà Thượng Nhân đã tâm sự :
“Bảy chục năm trời thoáng bóng mây.
Mắt có xanh chăng thì đã chẳng,
Môi mềm với rượu, mắt mềm say !
Em ơi những cánh thư đòi đoạn,
Mới biết đời toàn những đắng cay.
Pha một chén trà, nhìn bức ảnh,
Người thơ một thuở của ta đây..!
Người thơ ới hỡi, người em gái,
Giờ nước Sông Hương lệ có đầy ?
Lệ dẫu chẳng đầy, thơ chẳng cạn,
Hôm xưa lại tưởng vẫn hôm nay...”.
* Tình cảm giữa thi sĩ Trúc Tiên tức Bích Hoàng và thi sĩ Hà Thượng Nhân từ hơn nửa thế kỷ qua, vẫn vẫn lơ lửng từng không như cánh diều bay trên vòm trời quê hương thời thơ ấu. Họ rất gần gũi nhau, chân tình lắm, nhưng lòng họ dành cho nhau vô cùng trong sáng... “Tài hoa một kiếp ngàn bi lụy - Tiếc cả nhau từng cái bắt tay...”.
Trong bài thi họa, nữ sĩ Bích Hoàng đã viết những câu đẹp lắm thay. Nếu thi sĩ Hà Thượng Nhân từng nêu câu hỏi : “Người thơ ơi hỡi, người em gái - Giờ nước Sông Hương lệ có đầy ? Nữ sĩ Bích Hoàng đã trả lời : “Bao giờ gặp lại, bao giờ nhỉ - Cuồn cuộn sông Hương lệ vẫn đầy...”.
* Một câu chuyện tình khác cũng khá tình tự thơ mộng, nhưng có phần đượm nét ngang trái, đắng cay !
Trái tim thơ dại thuở ấy đã rơi vào đôi mắt ai. Ðường tình đẹp lắm nhưng nhiều chông gai nên không chung lối, ngã rẽ nào cũng cách trở, buồn thay !
Bản tình ca không tên của nhạc sĩ Vũ Thành An có câu ngập tràn nước mắt “mưa bên chồng có làm em khóc” ?
Thi sĩ Tùng Linh gởi tình qua thi phẩm Áo Tím Nghìn Thu, có những câu nghe đau nhức triền miên “... Hỡi ơi trong ánh hồ thu ấy - Chìm mất rồi ư một trái tim”.
Có lẽ vì bổn phận, vì liêm sỉ và vì nhiều lý do thầm kín khác, cho nên chàng âm thầm chấp nhận chết chìm trong mắt giai nhân, cùng với lời thơ như từng dòng lệ nóng “ôi vẫn gần nhau vẫn cách xa”.
“Áo Tím Nghìn Thu” tím cuộc tình sầu của thi sĩ Tùng Linh, là vết thương đau, là thứ kỷ niệm đẹp tuyệt vời trong số những chuyện tình ngang trái.
“Nghiệp dĩ nào đây để ước mơ
Nhìn nhau như đã hẹn bao giờ
Tình xưa tưởng đã xong dâu biển
Sao bỗng đăm chiêu chuyện chẳng ngờ.
Từ đó đi về đắm đuối thêm
Lòng anh rộn rã tiếng muông chim
Hỡi ơi trong ánh mắt hồ thu ấy
Chìm mất rồi ư một trái tim ?
Ôi vẫn gần nhau vẫn cách xa
Tưởng chừng như chuyện mới hôm qua
Ba năm đã hẳn nhiều lưu luyến
Không nói nhưng lòng vẫn thiết tha
Anh trách sao anh vẫn lạnh lùng
Lời em buồn suốt một mùa đông
Vì em ôm nỗi sầu phong kín
Thu cũng vàng thêm nỗi nhớ mong”...
* Cứ đi, cứ bước giữa âm thầm, nỗi đau nầy em có biết không. Cố ôm gối chiếc đêm nay ngủ. Ðể kẻ sang sông khỏi bận lòng.
Nhưng liệu hy sinh kia của người đàn ông có ý nghĩa đáng kể không ? Hay vết thương tình ái vẫn âm thầm ở trong lòng cả hai ? (Thi phẩm Áo Tím Nghìn Thu của thi sĩ Tùng Linh ít nhiều sẽ giải bày những gút mắc ấy...”.
“... Có lẽ ta còn nợ mãi nhau
Ngàn xưa còn hẹn tới ngàn sau
Từng trang thơ đó sầu ngây ngất
Anh khổ nhưng nào em biết đâu ?
Tội nghiệp cho tình hai chúng ta
Nụ cười sơn cước có phôi pha
Mùa thu nào chết trong đôi mắt
Tỉnh giấc hoàng hôn mộng đã qua
Chờ đến bao giờ ta có nhau
Ngàn thu áo tím gửi về đâu ?
Nhớ nhung cho đến phai màu tóc
Nào biết không gian cũng bạc màu.
Anh sẽ âm thầm như trước kia
Cho êm lòng gió bão trăm bề
Thời gian có ngược dòng nguyên thủy
Ta sẽ chung nhau một lối về».
* Trái ngang nầy như trời đất cố tình dành sẵn. Chàng ôm dang dở nàng cũng không đành. Nhưng biết làm sao hơn trước nghịch cảnh không khác gì trong tiểu thuyết «Chờ đến bao giờ ta có nhau - Ngàn thu áo tím gửi về đâu». Ước ao của thi sĩ Tùng Linh, một thứ ước ao khó lòng có kết quả «Thời gian có ngược dòng nguyên thủy - Ta sẽ cùng nhau một lối về».
* Nhớ đến bản tình ca nổi tiếng của nhạc sĩ Trúc Phương «Buồn Trong Kỷ Niệm», người viết thấy thương cho số phận của người nghệ sĩ tài hoa như Trúc Phương, khi lìa đời quá ư túng thiếu !
Thương nhạc sĩ Trúc Phương và cảm thông cho thi sĩ Tùng Linh trước bài toán khó của cuộc tình.
«... Mình vào đời nhau
Lúc môi còn non, tuổi mộng vừa tròn
Hương thơm làn tóc, nước mắt chưa lần khóc
Ðến nay thì đã, đắng cay nhiều quá
Thơ ngây đi mất trong tuổi đời, giờ mới hay» !!
* HẢI BẰNG